تنوع نقوش و ریز بافت بودن از نشانه های سفره کردی مرغوب هستند - مجله سرگرمی

قضیه چیست؟

عبدالله احراری، عضو انجمن علمی فرش ایران در خصوص معرفی سفره های کردی اظهار کرد: سفره های کردی از دستبافته های اقوام کرد است که به عنوان کرمانج در شمال خراسان رضوی و استان خراسان شمالی سکنی گزیده اند. دو طایفه و قوم کرد از زمان صفویه در زمان سلطنت شاه عباس از غربی ترین منطقه ایران به سمت خراسان کوچانده شدند و هدف از این اقدام ایجاد تعادل و جلوگیری از هجوم ازبک ها در منطقه خراسان بوده است.

وی اضافه نمود: بعضی از این اقوام در خراسان شمالی و شمال خراسان رضوی ساکن شده اند، اما گروه های همراه با این اقوام در راستا سکنی گزیدند که می توان از استقرار آنها در قزوین، ورامین، کلاردشت یاد کرد؛ بنابراین از روی دست بافته های این گروه میتوان راستا حرکت این اقوام را تعقیب کرد. مثلا نمونه ای از این سبک بافت در قزوین و کلاردشت مازندران دیده می گردد.

عضو انجمن علمی فرش ایران اعلام نمود: اقوام کردی که راستا را ادامه دادند، امروز در مناطق کلات، درگز، قوچان و تمام استان خراسان شمالی مستقر هستند و ما می توانیم سبک بافت کردی را در کل این مناطق ببینیم.

احراری در خصوص نامگذاری این فرش ادامه داد: در واقع سفره های کردی به این دلیل به این نام نامیده شده که بخش های عمده نقش های آن، مخصوصا میله هایی که به صورت دست بافته از کناره های فرش به سمت وسط می آید، حکم انگشتان دست را دارد و هر کدام نمادی از انگشت دست بوده که به دست بافته ها حالت سفره داده است.

وی مطرح کرد: بسیاری از نقش مایه ها در دست بافته های کردی نماد است. این نمادها شامل نمادهای جانوری، انسانی، گیاهی و عمدتا گلیم بافت است. این گلیم از نوع گلیم پیچ است که به عنوان یکی از گلیم های خوب در ایران شناخته می گردد.

عضو انجمن علمی فرش ایران تشریح کرد: در سمت کلات بیشتر این دست بافته های کردی به سمت ابریشم بافی و نواربافی می رود، اما در درگز، قوچان و کل خراسان شمالی این دست بافته ها یا به شکل سفره کردی یا به صورت قالیچه های کردی بافته می گردد؛ این سفره ها معمولا در سایزهای 100 در 180 و 130 در 230 ابعاد قالیچه در پنج کلاس متفاوت بافته می گردد.

احراری اضافه نمود: بعضی از قالیچه ها تراکم بسیار بالایی دارد و در واقع گلیم های ریز بافت است که به همان نسبت مواد اولیه ضعیفی در آن استفاده می گردد، اما بعضی دیگر که نسبتا درشت بافت است، از مواد اولیه ضخیم تری در بافتشان استفاده می گردد.

وی در خصوص رنگ های استفاده شده در سفره های کردی گفت: در گذشته برای بافت سفره های کردی بیشتر از رنگ های گیاهی استفاده می شد. در حال حاضر نیز کارفرمایانی که برند هستند، معمولا از مواد اولیه گیاهی و مرغوب برای بافت استفاده می نمایند.

در سفره های کردی از رنگهای روشن تری استفاده می گردد

عضو انجمن علمی فرش ایران در خصوص رنگ های به کار رفته در سفره های کردی اظهار کرد: تعداد رنگ ها در سفره های کردی همچون سبک بلوچ و ترکی محدود است، اما تفاوت سفره های کردی با سبک بلوچ و ترکمن این است که در این سفره ها از رنگهای روشن تری استفاده می گردد.

احراری اضافه نمود: همانطور که گفته شد در سفره ها و گلیم های کردی از نقوش جانوری و انسانی به صورت رئال تر استفاده می گردد، چرا که اقوام کرد شیعه مذهب هستند و در استفاده از نقوش دست بازتری دارند و در واقع نقوش جانوری و انسانی را به صورت واقعی تر تصویر می نمایند.

وی بیان نمود: مواد اولیه ای که در چند رنگ اصلی برای رنگرزی گلیم های کردی استفاده می گردد، به این صورت است که برای گروه رنگ های زرد عمدتا از جاشیر، گروه رنگ های قرمز از روناس، برای گروه رنگهای آبی از نیل و برای گروه رنگ های خاکی و شتری از پوست گردو استفاده می گردد.

عضو انجمن علمی فرش ایران در خصوص سبک سفره های کردی توضیح داد: سبک کار عمدتا بر روی دار گلیم بافی افقی کار می گردد و ابزار ساده ای دارد که در گذشته توسط بافندگان ساخته می شده است، اما در حال حاضر این ابزار عمدتا از بازار تهیه می گردد و گلیم معمولا هم به صورت خانگی و خویش فرمایی یا توسط کارفرما که مواد اولیه و دستگاه را تامین می نماید، بافته می گردد.

احراری در خصوص قیمت های سفره های کردی تشریح کرد: نامرغوب ترین سفره های کردی معمولا به اندازه هزینه مواد اولیه دستمزد بافت دارد، اما لوح های درجه یک و مرغوب 20 درصد قیمت مواد اولیه و 80 درصد هم دستمزد بافنده را شامل می گردد.

سفره های کردی به عنوان گلیم یک رو نیز شناخته می گردد

وی بیان نمود: نماد سفره کردی مرغوب، ریز بودن، تنوع نقش مایه ها و مرغوب بودن مواد اولیه است. سفره های کردی به عنوان گلیم پیچ یا گلیم یک رو نیز شهرت دارد و در بازارهای جهانی نیز شناخته شده است. تمام فعالان عرصه دست بافته ها تقریبا این گلیم را می شناسند که رونق بازار این فرش و معرفی بیشتر آن جای کار دارد.

عضو انجمن علمی فرش ایران یادآور شد: برای معرفی بیشتر این فرش احتیاج است معاونین صنایع دستی میراث فرهنگی توجه بیشتری به این فرش داشته باشند و به ساخت مستندهای بیشتر، انتشار کتاب در این زمینه اقدام نمایند تا بتوانیم حوزه ای که مربوط به بافت سفره های کردی است را دقیق تر معرفی کنیم.

احراری در خصوص طرح های سفره های کردی اعلام نمود: طرحهای این گلیم به صورت سینه به سینه به بافندگان امروز رسیده و بافندگان از ذهن خود استفاده می نموده اند، اما در سالهای اخیر تعدادی از افراد مانند خانم ذوالفقاری و خانم غلامی که از دانش آموختگان و طراحان فرش هستند، کوشش نموده اند که نقش های این گلیم را کمی منظم تر نموده و بر روی رنگ بندی کار نموده اند.

italyro.ir: ایتالیا: سفر به سرزمین لئوناردو داوینچی، سفر به رم، ونیز، فلورانس و میلان

sabzevartoday.ir: سبزوار امروز: مجله خبری و تکنولوژی