علت خون دماغ شدن چیست و چگونه درمان می گردد؟ - مجله سرگرمی

هنگامی که فردی به علل محتلف از ناحیه بینی دچار خونریزی شود اصطلاحا به عارضه پیش آمده خون دماغ ( epistaxis) یا خونریزی بینی ( Nosebleeds) گفته می شود. محل خونریزی اغلب در شبکه عروقی کسلباخ ( kisselbakh) در قسمت قدامی (قسمت جلویی) دیواره میانی بینی است که به دلیل شنمایندگی عروق یا ترومای خفیف (ضربه خفیف) ایجاد می شود. جالب است بدانید که یگی از وظایف بینی گرم و مرطوب کردن هوایی است که به وسیله آن به ریه ها وارد می شود؛ به همین دلیل عروق خونی داخل بینی به مخاط ها بسیار نزدیک هستند. بنابراین هرگونه خشکی یا دستکاری بینی می تواند منجر به خون دماغ شدن شود. در بیشتر موارد این عارضه نگران نماینده نبوده و می توان آن را به راحتی درمان کرد. این عارضه می تواند در هر سنی و در هر فردی رخ دهد اما در بچه ها 2 تا 10 سال و بزرگسالان 50 تا 80 سال شایع تر است. در صورتی که محل خونریزی قسمت خلفی (قسمت پشتی) دیواره بینی باشد توقف خونریزی مشکل می شود. یکی از عوامل بوجود آمدن این خونریزی (خونریزی در قسمت خلفی دیواره بینی) فشار خون بالا است.

(مفهوم شبکه کسلباخ:در انتهای قدامی-تحتانی تیغه غضروفی بینی ناحیه ای بنام لیتل ( Little) وجود دارد که در برگیرنده شبکه متراکم شریانی ـ وریدی زیر مخاطی است که توسط شاخه های انتهایی شریان کاروتید داخلی و خارجی تغذیه می شود. بیشتر خونریزی های بینی به علت پارگی های خودبه خودی یا ناشی از آسیب در این شبکه است . اصطلاحا به این شبکه، شبکه کیسلباخ گفته می شود.)

(مفهوم تروما: تروما چیست؟ به هرگونه ضربه، جراحت، شوک٬ آسیب و حادثه وارد شده بر بدن در علم پزشکی، تروما ( Trauma) گفته می شود.)

انواع خون دماغ شدن چیست؟

خونریزی بسته به اینکه در جلوی بینی یا پشت بینی باشد به دو نوع تقسیم بندی می شود:

خونریزی در جلوی بینی ( Anterior nosebleeds): خون معمولا از رگ های جلویی بینی جاری می شود و حدود 90 درصد از خونریزی های بینی شامل این نوع می باشد. این نوع خونریزی معمولا به سادگی در خانه یا نزد پزشک قابل کنترل می باشد.

خونریزی در پشت بینی ( Posterior nosebleeds): این خونریزی نادر بوده و غالبا در افراد مسن رخ می دهد. این خونریزی که پیچیده می باشد، معمولا از یک رگ در پشت بینی جریان پیدا می نماید و برای درمان و کنترل آن معمولا احتیاج به مراجعه به بیمارستان و درمان توسط پزشک گوش و حلق و بینی دارد.

علت خون دماغ شدن چیست؟

علت خون دماغ شدن را به دو دسته تقسیم بندی می نمایند:

1.علل داخلی

• تروما یا همان ضربه به بینی که اغلب با شکسته شدن بینی همراه است
• فرو کردن جسم خارجی در بینی (به علت اینکه شبکه عروق بینی در معرض ورود هوای خشک قرار گرفته است، در صورت دستکاری به هر وسیله ای سریع پاره شده و دچار خونریزی می شود.)
• واکنش ناشی از التهاب مانند التهاب سینوس ها
• ناهنجاری های آناتومیک مثل انحراف تیغه بینی؛ در صورت انحراف تیغه بینی یک طرف بینی بیشتر در معرض هوای خشک قرار می گیرد و مخاطش بسیار خشک می شود. (به ناهنجاری های اسکلتی در انواع مفاصل و استخوان های بدن ناهنجاری های آناتومیک گفته می شود.)
• داروهای افشانه ای (داروهای افشانه ای داروهایی هستند که از درون بینی استعمال می شوند)
• تومورهای بینی: تومور آنژیوفیبروم که بیشتر در پسرهای نوجوان دیده می شود و احتیاج به جراحی دارد. خونریزی حاصل از این تومور عمیق، مکرر و خطرناک بوده و با احساس وجود تومور در پشت بینی همراه است.
• پایین بودن رطوبت هوا مخصوصا در فصل سرد
• کانولای بینی (سوند بینی): از این دستگاه به منظور اکسیژن رسانی به بیمارانی که به طور وسیعی به اکسیژن رسانی به غلظت های کم تا متوسط احتیاج دارند استفاده می شود.
• تغییرات فشار هوا در هنگام پرواز و یا غواصی
• جراحی بینی

2.علل سیستمیک

• بروز بیماری های عفونی مانند سرما خوردگی
• فشار خون بالا که منجر به خون دماغ در قسمت خلفی دیواره بینی می شود.
• مصرف بعضی از داروها مانند آسپرین و سایر داروهای رقیق نماینده خون
• الکل
• کم خونی
• بیماری های کبدی
• بیماری بافت همبند (بیماری بافت همبند به هر گونه بیماری ای اطلاق می شود که باعث آسیب به بافت همبند در بدن می شود. بافت همبند نوعی بافت می باشد که از اندام ها مراقبت می نماید.)
• گزیدگی
• نارسایی قلبی
• سرطان خون و لنفوم
• پورپورای ناشناس کاهش پلاکت (پورپورای ناشناس کاهش پلاکت نوعی از اختلال خونریزی دهنده است که علت آن تخریب پلاکت ها بوسیله اتوآنتی بادی ها (خودپاتن ها) است.)
• افزایش فشار خون به علت بارداری و تغییرات هورمونی
• بیماری های عروقی
• کمبود ویتامین ث و ویتامین کا
• بیماری فون ویلبراند (بیماری فون ویلبراند شایع ترین اختلال خون ریزی دهندهٔ ارثی است که بر اثر نقص کیفی یا کمی بر روی یک پروتئین که برای چسبندگی پلاکت ها لازم است ایجاد می شود.)
• سندرم اوسلر وبر رندو (سندرم اوسلر وبر رندو یک بیماری ارثی عروق خونی است که می تواند باعث خونریزی بیش از حد شود)
• فشار ناشی از تومورهای مدیاستن
• کمبود ویتامین آ: کمبود ویتامین آ از دلایل خونریزی مکرر بینی است؛ ویتامین آ برای تقویت مویرگ ها مفید می باشد.

کسانی که دچار بیماری های خونی هستند با کمترین تلنگر و ضربه دچار خونریزی بینی می شوند؛ شاید خونریزی اولین علامت باشد و باید به پزشک مراجعه نمایند.

رابطه بین خون دماغ و سرطان خون چیست؟

با تمام توضیحاتی که در بالا داده شد خون دماغ دو علت عمده دارد: 1- اختلالات انعقادی خون که در راس آنها اختلالات پلاکتی قرار گرفته است. 2- ضایعات مخاط بینی.

اگر بیمار توسط متخصص گوش، حلق و بینی معاینه شود و ضایعاتی در مخاط بینی اش دیده نشود، باید از لحاظ انعقادی مورد آزمایش قرار گیرد. عمده ترین تست های انعقادی، شمارش تعداد پلاکت و تست عملکرد پلاکت است. اگر تعداد پلاکت کاهش پیدا نموده باشد باید به دنبال علت آن باشیم که یکی از این علت ها سرطان خون است. با این حال هر پلاکت پایینی لزوما باعث خون دماغ شدن نمی شود و هر خون دماغی لزوما ناشی از پلاکت پایین نیست. حتی اگر پلاکت پایین باشد و فرد دچار خونریزی از بینی شود باز هم این شرایط لزوما دلیل بر لوسمی یا سرطان خون نیست.

درمان خون دماغ

• برای درمان این عارضه در ابتدا به سراغ روش های عمومی می رویم که باید به هنگام بروز خون دماغ به انجام آن ها پرداخت:
• باید کمپرس سرد بر پشت گردن و همچنین بینی گذاشته شود.
• اگر داروهای ضد انعقادی مصرف می کنید، مصرف آن را قطع نمائید.
• فرد باید به حالت نشسته بالاتنه خود را به جلو خم نموده و دهان خود را باز نماید. در این حالت می توان خون را تف نموده و آن را قورت نداد. انتها بالاتنه باید به حالت معمول در آید.
• تنها اگر به مدت 5 دقیقه قسمت جلوئی بینی را در سمت خونریزی به روی تیغه بینی با انگشت دست بفشاریم بسیاری از خونریزی های بینی مهار می شوند.

درصورتی که خونریزی کم بوده و به خودی خود متوقف شود، احتیاج به درمان دیگری وجود ندارد. چراکه خود لخته خون شکل گرفته باعث توقف خونریزی می شود. در صورتی که رگ عامل خونریزی قابل مشاهده باشد، پزشک با ماده ای بنام نیترات نقره ( silver nitrate) آن را می سوزاند. در موارد پیچیده تر از پک های بینی برای متوقف کردن خونریزی استفاده می شود. بیشتر افرادی که به این شیوه درمان می شوند با این پک ها که درون بینی هستند به خانه رفته و حدود 24 تا 72 ساعت این پک ها درون بینیشان باقی می ماند.

در چه شرایطی در اثر خون دماغ شدن باید به پزشک مراجعه کنیم؟

• در صورتی که خونریزی بند نیاید یا آنکه بند آید و مکرر تکرار شود. ترشح خونی مداوم از بینی می تواند نشانه تومور خوش خیم یا بدخیم باشد.
• اگر خونریزی با علائم دیگری مثل سردرد یا گرفتگی بینی همراه باشد (مخصوصا بچه ای که خون دماغ می شود و بینی اش می گیرد) حتما باید به پزشک مراجعه کرد.
• اگر ترشحات بینی بدبو باشد که دلیل آن می تواند وجود جسم خارجی در بینی وجود باشد، مگر این که خلافش ثابت شود.

چند نکته:

• سینوزیت باعث خونریزی از بینی نمی شود اما افرادی که سینوزیت دارند ممکن است خلط خونی داشته باشند. خلط خونی همواره نشانه خون دماغ نیست و می تواند از علائم سینوزیت باشد.
• در فصل زمستان که هوا سرد و خشک است، خونریزی از بینی شایع تر است مخصوصا در محیط دربسته ای که در آن وسایل گرم نماینده وجود دارد. اما اگر در تابستان کسی در معرض گرمای زیاد قرار گیرد، برای این که بدن بتواند گرما را دفع کند، عروق سطحی گشادتر می شود و خون دماغ در افرادی که مستعد هستند، اتفاق می افتد.
• همانگونه که گفته شد خونریزی از بینی می تواند در اثر فشار بالای خون اتفاق افتد؛ در صورت بروز این خونریزی شما خوش شانس بوده اید! زیرا همان طور که رگ در بینی پاره شده است می توانست در مغز هم پاره شود و خونریزی مغزی ایجاد کند.

گروه ساختمانی آبان: گروه ساختمانی آبان: بازسازی ساختمان و تعمیرات جزئی و کلی و طراحی ویلا و فضای سبز و روف گاردن، طراحی الاچیق، فروش درب های ضد سرقت را از ما بخواهید.