سرطان غدد لنفاوی چیست و چگونه درمان می گردد؟ - مجله سرگرمی

سرویس سلامت - سیستم لنفاوی قسمتی از سیستم ایمنی بدن است که به دفاع بدن در برابر بیماری و عفونت، یاری می نماید. سیستم لنفاوی شامل شبکه ای از عروق ظریف لنفاوی است که همانند عروق خونی به داخل بافت های سرتاسر بدن پخش شده است. عروق لنفاوی، لنف را حمل می نمایند. لنف، مایع بی رنگی است که حاوی سلول های دفاعی بدن در برابر عفونت (لنفوسیت) می باشد.

همراه این شبکه عروقی، نقاط کوچکی وجود دارند که غدد لنفاوی نامیده می شوند. بیش از 500 غده لنفاوی به صورت خوشه هایی زیر بغل، کشاله ران، گردن، سینه و شکم یافت می شوند. قسمت های دیگر سیستم لنفاوی طحال، تیموس، لوزه ها و مغز استخوان است. بافت لنفاوی همچنین در قسمت های دیگر بدن همانند معده، روده و پوست یافت می گردد.

سرطان غدد لنفاوی چیست؟

از میان تمام سرطان های رایج در کشور، سرطان لنفوم فراوانی نسبتا بالایی دارد. به طوری که بعد از سرطان مری به خصوص در غرب آسیا تعداد مبتلایان به آن رو به افزایش است و شایع ترین سن شیوع آن بین 20 تا 50 سالگی است.

در این بیماری، سلول های سیستم لنفاوی به طور غیرطبیعی رشد و تکثیر می یابند؛ اما تمایل به توسعه یافتن به روشی منظم و مرتب دارند (از یک غده لنفاوی به غده لنفاوی مجاور). به طور مثال سرطانی که در غده لنفاوی گردن ایجاد شده است ابتدا به غدد لنفاوی بالای ترقوه و سپس به غدد لنفاوی زیر بغل و داخل قفسه سینه گسترش می یابد و انتها ممکن است در تمام قسمت های بدن دیده گردد. بنابراین با توجه به اینکه بافت لنفاوی در سراسر بدن وجود دارد، این سرطان می تواند در یک غده لنفاوی یا گروهی از غدد لنفاوی و گاهی اوقات قسمت های دیگر سیستم لنفاوی نظیر مغز استخوان و طحال دیده گردد.

علائم سرطان غدد لنفاوی

علائم سرطان لنفاوی معمولا علائم ویژه ای نیستند و ویژگی های مشترکی با دیگر بیماری ها از قبیل سرماخوردگی، آنفلوانزا و دیگر انواع عفونت های تنفسی دارند. این علائم شامل:

• تورم غدد لنفاوی در گردن، زیر بغل یا کشاله ران
• بروز تب بدون علت
• تعریق شبانه
• کاهش وزن بدون دلیل و خارش شدید پوستی

همانطور که گفته شد، این علائم در شرایط هایی مانند آنفلوانزا که زیاد جدی نیستند نیز دیده می شوند و مشاهده آن ها لزوما نشانه سرطان غدد لنفاوی نیست. با این حال بیماران درصورت تداوم این علائم، باید هر چه زودتر برای تشخیص و مراقبت و درمان به پزشک مراجعه نمایند و هرگز منتظر بروز درد نباشند. زیرا این سرطان در مراحل اولیه بدون درد است.

تشخیص سرطان غدد لنفاوی

بیشتر موارد سرطان غدد لنفاوی (به ویژه اگر در مراحل اولیه شناسایی گردد) قابل درمان است. پس از مراجعه به پزشک، وی تاریخچه کاملی از شرایط پزشکی فرد تهیه نموده و بعد معاینه پزشکی به عمل خواهد آمد. اگر حالت غیرطبیعی در گره لنفاوی مشاهده گردد، آن گره برداشته شده و زیر میکروسکوپ مطالعه می گردد. این آزمایش مشخص خواهد نمود که ضایعه خوش خیم یا بدخیم است. اگر نتیجه نمونه برداری این بیماری را تائید کند، آزمایش های تکمیلی شامل پرتونگاری قفسه سینه، آزمایش خون، لنفانژیوگرافی (لنفانژیوگرافی به معنی تزریق ماده حاجب به داخل سیستم لنفاوی و سپس تهیه رادیوگرافی از آن برای مشخص شرایط سیستم لنفاوی و میزان گسترش بیماری در آن است)، سی تی اسکن شکم، آزمایش مغز استخوان و نمونه برداری از اعضای داخل شکم برای نشان دادن گسترش بیماری به این اعضا انجام خواهد شد.

آزمایش چکاپ کامل بدن (آقایان و خانم ها) + چکاپ شخصی

مرحله بندی سرطان لنفاوی

علاوه بر استفاده از ارقام رومی I-IV برای درجه بندی گستردگی بیماری، در مرحله بندی سرطان لنفاوی از حروف اضافی A، B، E و S اغلب برای توصیف بیشتر سرطان لنفاوی استفاده می گردد.

حروف A و B نشانگر بود یا نبود نشانه هایی خاص است. حرف B نشانگر آنست که آیا شخص یک یا چند مورد از نشانه های زیر را دارد:

• عرق ریزی شبانه
• تب
• کاهش وزن

اگر هیچ یک از این نشانه ها وجود نداشته باشند، از حرف A استفاده می گردد. نشانه های مربوط به B ممکن است در تشخیص کلی بیماری بکار رود و نیز علائمی از سرطان پیشرفته تر باشد.

حروف E و S به گسترش سرطان به فراتر از غدد لنفاوی مربوط است. این حروف نشانگر آن هستند که آیا نشانه های خاصی از بیماری وجود دارند یا نه. سرطان های Extra nodal که به فراتر از غدد لنفاوی در دیگر بافت ها یا اندام ها سرایت نموده است، با حرف E نشان داده می گردد. سرطان Extra nodal که به طحال سرایت نموده باشد، با حرف S نشان داده می گردد.

مرحله I از سرطان لنفاوی: سرطان فقط به یک غده لنفاوی و یا یک عضو محل اثر نموده است.

مرحله II از سرطان لنفاوی: دو غده لنفاوی و یا بیشتر از آن تحت تاثیر سرطان قرار گرفته اند. سرطان یا در بالای دیافراگم و یا در پایین آنست.

مرحله III از سرطان لنفاوی: سرطان ممکن است بر روی غدد لنفاوی و یا هردو طرف دیافراگم اثر گذاشته باشد.

مرحله IV از سرطان لنفاوی: این مرحله، پیشرفته ترین مرحله سرطان است. یاخته های سرطانی به فراتر از سیستم لنفاوی در دیگر بافت ها یا اندام ها رفته اند، از قبیل کبد، شش ها و یا استخوان ها.

درمان سرطان غدد لنفاوی

این بیماری به خوبی به درمان پاسخ می دهد و در بیشتر موارد بیماران به طور سر پایی درمان می شوند. درمان بیمار می تواند با پرتو درمانی یا شیمی درمانی یا ترکیبی از هر دو صورت پذیرد.

در پرتو درمانی سعی می گردد با استفاده از پرتوهای پرانرژی X یا اشعه های ناشی از کبالت در منطقه درگیر شده توسط بیماری، سلول های سرطانی با حفظ بافت های سالم از بین برده شوند. خوشبختانه در مراحل اولیه، آسیب بیماری به دستگاه لنفاوی محدود است و از این رو درمان مناسب با پرتودهی به قسمتی یا تمام دستگاه لنفاوی باعث بهبود بیماران خواهد شد.

شیمی درمانی برای از بین بردن سلول های سرطانی در تمام بدن استفاده می گردد. پزشکان مقادیری از داروهای شیمی درمانی را استفاده می نمایند تا بتوان با حداقل صدمه به بافت های سالم بدن سلول های سرطانی را از بین برد.

شیمی درمانی می تواند عوارضی همچون تهوع، استفراغ، اسهال، ریزش مو، کم خونی، خونریزی خودبه خود، افزایش بروز عفونت و همچنین زخم های دهانی به همراه داشته باشد. این عوارض بعد از درمان از بین خواهد رفت.

تغذیه درمانی سرطان لنفاوی

بسیاری از بیماران دچار سرطان لنفاوی در سیستم گوارش خود با مسائلی رودررو هستند. تغذیه درمانی به قوی ماندن و تعادل غذایی بیمار یاری می نماید. به هنگام مبارزه با سرطان، تغذیه نقشی اساسی دارد تا بیمار بتواند بتواند نیروی خود را حفظ کند و با بیماری بجنگد.

متخصص تغذیه، شرایط بیمار را از شروع تا خاتمه معالجات سرطان زیر نظر می گیرد و اصلاحات مورد احتیاج را برای به حداقل رساندن عوارض جانبی و جلوگیری از توقف معالجات انجام می دهد.

برنامه تغذیه ویژه بیمار: شرایط غذایی بیمار بر اساس عواملی مانند تغییرات وزن، غذایی که می خورد و مسائل غذایی می باشد. بر مبنای این ارزیابی، متخصص تغذیه و دیگر اعضاء تیم درمان، یک برنامه غذایی ویژه بیمار فراهم خواهند ساخت. این برنامه شامل اقداماتی خواهد بود که بافت بدن بیمار را ترمیم می نماید، خطر عفونت را کاهش می دهد، از سوء تغذیه جلوگیری می نماید و انرژی و قدرت بدنی را افزایش می دهد. ممکن است که کارشناس تغذیه درخلال معالجات، از اقدامات زیر برای مبارزه با عوارض جانبی بهره گیرد:

• تهوع: برای مبارزه با تهوع می توان توصیه کرد که چربی کم تری مصرف گردد، بیشتر غذاهای سرد خورده گردد چون رایحه قوی ندارند، فرآورده های زنجبیل، قرص نعناع و خوراکی های دریایی مصرف گردد.
• اسهال: متخصص تغذیه می تواند برنامه ای شامل موز، برنج سفید و نان تست توصیه کند تا سوزش معده را کم کند و نیز مکمل های فیبردار محلول در آب (مثلا پکتین) تجویز کند تا مدفوع بیمار سفت تر گردد.
• یبوست: می توان به بیمار توصیه کرد تا فیبر بیشتری را در غذاهای خود مصرف کند و نیز نوشیدنی (مانند آب آلو) بنوشد.
• کوفتگی: مصرف میان وعده های کوچک بجای غذاهای اصلی می تواند به مبارزه با کوفتگی یاری کند و قند ورودی به بدن بیمار را افزایش دهد تا بیمار انرژی بیشتری داشته باشد.
• کم خونی: همچنین می توان مکمل های مشخص دارای آهن و اسید فولیک تجویز کرد تا گلبول های قرمز خون را افزایش داد.
• کم بودن تعداد گلبول های خون: یک برنامه غذایی کاملا متعادل سرشار از پروتیئن می تواند به برگرداندن تعداد گلبول ها به میزان عادی خود یاری کند.

بانیما: قدرت گرفته از سیستم مدیریت محتوای بانیما

مهسان بلاگ: قدرت گرفته از سیستم مدیریت محتوای مهسان