ایرانیانی که درخت را محترم شمردند ، رد سروناز از کاشی تا قالی - مجله سرگرمی

به گزارش خبرنگاران به نقل از مهر، 15 اسفندماه در تقویم به عنوان روز درختکاری ثبت شده است. روزی که در آن به طور نمادین در رسانه ها و توسط مسئولان درختانی کاشته می گردد و بعد از برپایی این مراسم، دیگر کمتر خبری از نگهداری آنان به گوش می رسد تا سال بعد که درختی کاشته گردد و این سنت حداقل در مقام حرف باقی بماند.

سنت درختکاری و کاشت درخت در فرهنگ ایرانیان از پشتوانه فرهنگی قوی برخوردار است و تاریخ و شواهد نشان می دهد ایرانیان از زمان های باستان برای درختکاری اهمیت زیادی قائل بودند و بعد از اسلام نیز این سنت حسنه در فرهنگ ایران توصیه و به جد دنبال شده است.

استان فارس نیز با استناد به منابع از استان هایی بوده است که مردم آن از دیرباز به درخت و درختکاری اهمیت می دادند و این علاقه، شیراز را به شهر گل و گیاه مشهور نموده است.

پژوهشگر فرهنگ و زبان های باستانی ایران گفت: ایرانیان در خصوص درخت و ارتباط با درخت، گستره فرهنگی پر پیشینه ای دارند به طوری که در سرزمین ایران ارتباط با مفهوم درخت و کشت و کار، هم در فرهنگ اساطیری و هم در دوره های مختلف تاریخی مشاهده می گردد.

مجتبی دورودی در خصوص باورهای ایرانیان در خصوص درختکاری گفت: در باور مردم ایران، بعضی درختان بسیار مهم هستند مثل درخت کنار یا درخت سدر و درخت گز که برای مردم ایران اهمیت زیادی داشتند.

وی گفت: در سال 2011 تعداد دوازده باغ در یونسکو به ثبت رسیده که به آن ها باغ ایرانی می گویند و ساختار منحصربه فردی دارند که مختص ایران است و به عنوان باغ های ایرانی ثبت شده اند.

این پژوهشگر فرهنگ و زبان های باستانی اضافه کرد: باغ های ایرانی سه طراحی خاص دارد، جوی آبی از آن می گذرد، دیوار و عمارتی بلند دارند و استخر وسط باغ که این طراحی برای پژوهشگران خارجی منحصربه فرد است.

دورودی توضیح داد: ما در واژه های ایران باستان واژه پردیس به معنی باغ را داریم که به بهشت اطلاق می گردد.

این پژوهشگر فرهنگ و زبان های باستانی ایران گفت: در مطالب تاریخی مورخان بسیاری اشاره کردند که شاهان هخامنشی به درختکاری اهمیت می دادند و قصرهایشان را در میان باغات محصورشده برپا می کردند و سند آرامی از داریوش نیز به دست آمده که به ساتراپ مصر گفته است که باید درخت کاشته و بیابان ها به مکانی باشکوه تبدیل شوند.

درودی گفت: وقتی در آثار و بناهای ایرانی و تخت جمشید وارد می شویم کنگره ها و دیوارهای گل نیلوفر و نخل دیده می گردد و تعامل ایرانی ها با این مسائل نشان داده می گردد.

وی گفت: در استان فارس و در مسجد نو درختی وجود داشت به نام درخت چه کنم که خیلی عظیم بوده و وقتی کسی به مشکل برمی خورده پای درخت می نشسته و دیگران می فهمیدند این فرد به مشکل خورده است.

دورودی اضافه کرد: در استان فارس درخت سرو کوه استخر مربوط به دوران هخامنشی را نیز داریم که مردم محلی به آن اعتقاددارند.

این پژوهشگر زبان های باستانی بیان نمود: هخامنشیان به درختکاری ازجمله کاشت به سرو کوهی اهمیت می دادند، هخامنشیان از آن موقع بذر درخت سروناز را در شیراز پراکنده کردند که امروزه به ما رسیده یا در استهبان در کوه های استهبان انجیر کاشته می شده است و باغبان ایرانی با مراقبت، کوه عظیمی را زیر کشت می بردند و آن را پرورش می دادند.

دورودی ادامه داد: در دوره ساسانی باغ سازی ادامه پیدا می نماید و پادشاهان اموی در ساخت باغ های خود از باغ ساسانی تقلید می نمایند و این گسترش فرهنگ درختکاری در دوره ساسانی را در نقش ظروف، پارچه های ساسانی، متون و نقوش ساسانی می توانیم ببینیم.

درختکاری در دوره اسلامی

پژوهشگر فرهنگ و زبان های باستانی ایران در خصوص گسترش فرهنگ درختکاری در دوره اسلامی گفت: توجه به درختکاری در دوره اسلامی و در باغ های صفوی در اصفهان خود را نشان می دهد.

دورودی اضافه کرد: بعد از اسلام در شاخص های هنر، چهره ملاک خود را از دست می دهد و نقوش اسلیمی جایگزین آن می گردد و به وفور از نقوش درختان استفاده می گردد به طوری که در کاشی کاری ها انواع نقوش درخت و حجم نقوش گیاهی و درختی مشاهده می گردد.

وی گفت: در دوره اسلامی سرو نقش محکم خود را حفظ می نماید و در دوران اسلامی در قالی ها نیز نمود پیدا می نماید و این نشان از اهمیت ایرانیان به درخت است.

این پژوهشگر بیان نمود: به طورکلی باید گفت در دوران صفوی، درختکاری از اهمیت خاصی برخوردار می گردد.

بنابراین گزارش، در گذر و آنالیز منابع مکتوب می توان به نقش بسیار بااهمیت درختکاری از اسطوره تا دوره اسلامی پی برد اما به مرورزمان و در عصر حاضر و ساخت وساز و مدرنیته شدن زندگی بشر این سنت کمرنگ و حتی نادیده گرفته شده به طوری که شاهد هستیم نه تنها درختکاری در دنیای مدرن امروز انجام نمی گردد بلکه گروهی سودجو، کمر به ساقط کردن درختان موجود نیز گرفته اند که با عملی شدن آن زندگی و سلامت مردم جامعه نیز دچار تهدید شده است.

باوجود پیشینه های عمیق ایرانیان و به خصوص مردم استان فارس برای نگهداری و گسترش درختکاری انتظار مردم از مسئولان این است که این سنت را در این استان با توجه به علاقه مردم به درختکاری موردتوجه قرار دهند.

pbmusic.ir: نوای پرنده پارسی | مجله موسیقی و هنری

balio.ir: بالیو | مجله گردشگری و مسافرتی

etre-yas.ir: مجله عطر یاس، محلی برای همفکری استارتاپی