غار میلیسانی (Melissani): گوهری فیروزه ای در قلب یونان
به گزارش مجله سرگرمی، غار شگفتانگیز میلیسانی، واقع در جزیره کفالونیا در یونان، یکی از زیباترین و منحصربهفردترین پدیدههای طبیعی جهان به شمار میرود. این غار که به خاطر دریاچه زیرزمینی با آبهای شفاف و فیروزهای رنگش شهرت دارد، نه تنها یک جاذبه گردشگری خیرهکننده، بلکه یک مکان با اهمیت تاریخی، اساطیری و زمینشناسی است که هر ساله گردشگران و محققان بسیاری را از سراسر دنیا به سوی خود جذب میکند.
برای دریافت مشاوره و خدمات تخصصی گردشگری و سفر به سراسر دنیا با bestcanadatours.com مجری مستقیم تورهای مسافرتی و گردشگری همراه باشید.
موقعیت جغرافیایی و دسترسی
غار میلیسانی در شمال غربی شهر سامی و در فاصله حدوداً 5 کیلومتری جنوب شرقی آگیا افیمیا (Agia Efthymia) قرار گرفته است. این غار در احاطه جنگلهای انبوه و دامنههای کوهستانی قرار دارد و دسترسی به آن از طریق جادهای که شهرهای سامی و آگیا افیمیا را به هم متصل میکند، امکانپذیر است. برای ورود به غار، بازدیدکنندگان باید از یک تونل دستساز و شیبدار عبور کنند. این تونل که در سال 1963 ساخته شد، حدود 70 متر طول دارد و بازدیدکنندگان را به عمق 20 متری زیر سطح زمین و تا کنار اسکله کوچکی در لبه دریاچه هدایت میکند.
تاریخچه، اساطیر و یافتههای باستانشناسی
داستان کشف و آمادهسازی غار میلیسانی، فرآیندی دوازده ساله از کاوشهای علمی، تحولات طبیعی و تلاشهای مهندسی را در بر میگیرد.
کشف در سال 1951: تلفیقی از علم و افسانه
این پدیده طبیعی شگفتانگیز در سال 1951 توسط غارشناس یونانی، گیانیس پتروکیلوس (Giannis Petrocheilos) و همسرش آنا، "بازکشف" شد. استفاده از این واژه به این دلیل است که مکان غار برای قرنها در میان مردم محلی شناخته شده و با افسانههای باستانی گره خورده بود. در زمان کشف، غار عمدتاً سرپوشیده بود و تنها یک ورودی طبیعی عمودی در سقف داشت که پتروکیلوس و همسرش با استفاده از طناب از طریق آن به پایین فرود آمدند. اولین یافته مهم آنها در این کاوش، کشف یک چراغ روغن باستانی بر روی جزیره کوچک داخل دریاچه بود که اولین مدرک ملموس از استفاده آیینی این مکان در دوران باستان را فراهم کرد.
اساطیر: غار نیمفها
در اساطیر یونان، این غار به عنوان "غار نیمفها" (پریان طبیعت) شناخته میشود.
- افسانه ملیسانثی و پان: بر اساس مشهورترین افسانه، نیمفی به نام "ملیسانثی" (Melissanthe) یا "میلیسانی" پس از آنکه عشقش توسط "پان"، خدای چوپانان و طبیعت، رد شد، از شدت اندوه خود را در آبهای این دریاچه غرق کرد و نام غار از او گرفته شده است.
- افسانه چوپان گمشده: روایتی دیگر از چوپانی به نام ملیسانتی میگوید که هنگام جستجو برای گوسفند گمشدهاش، به داخل غار سقوط کرد و جان باخت.
زلزله بزرگ 1953: دگرگونی سرنوشتساز
دو سال پس از کشف غار، در سال 1953، زلزلهای قدرتمند و ویرانگر جزایر ایونی را لرزاند. این زلزله فاجعهبار باعث فروریختن بخش بزرگی از سقف غار میلیسانی شد. این رویداد طبیعی، هرچند مخرب، چهره غار را برای همیشه تغییر داد و با ایجاد یک دهانه بزرگ بیضیشکل، امکان تابش مستقیم نور خورشید به درون دریاچه را فراهم کرد. همین پدیده است که امروزه رنگهای فیروزهای و آبی درخشان و خیرهکننده را در آبهای غار ایجاد میکند و شهرت جهانی آن را رقم زده است.
یافتههای باستانشناسی (1962): معبدی برای پان و نیمفها
در سال 1962، باستانشناس برجسته، اسپیریدون ماریناتوس (Spyridon Marinatos)، حفاریهایی را در جزیره کوچک داخل غار انجام داد. این کاوشها بقایای یک معبد باستانی منسوب به خدای پان و نیمفها را آشکار کرد. اکثر آثار کشف شده به قرن سوم و چهارم پیش از میلاد (دوره هلنیستی) تعلق دارند و ارتباط مستقیم با اساطیر غار را به طور قطعی تأیید کردند :
- پیکرک خدای پان: مجسمهای سفالی از خدای پان کشف شد که نشاندهنده مرکزیت او در آیینهای این مکان است.
- آثار مرتبط با نیمفها: یک دیسک (سینی) سفالی که نیمفهای در حال رقص را به تصویر میکشد، پرستش این الهههای طبیعت را تأیید میکند.
- چراغ روغن و لوحهای نذری: علاوه بر چراغ روغنی که در سال 1951 کشف شد، لوحهای نذری دیگری نیز یافت شد که تأییدی بر کاربری این غار به عنوان یک زیارتگاه است.این آثار ارزشمند امروزه در موزه باستانشناسی آرگوستولی، مرکز جزیره کفالونیا، نگهداری میشوند.
ویژگیهای زمینشناسی و طبیعی
غار میلیسانی در اثر فرآیندهای زمینشناسی پیچیدهای از جمله فرسایش و انحلال سنگهای آهکی (کارستی شدن) طی هزاران سال شکل گرفته است.
- ساختار غار: این غار به شکل حرف B انگلیسی است و از دو تالار اصلی تشکیل شده که توسط یک کانال باریک و جزیرهای کوچک در میانشان به یکدیگر متصل میشوند.
- تالار اول (تالار آفتابگیر): ویژگی منحصربهفرد این غار، روزنه بزرگ بیضی شکلی است که در اثر فروریختن سقف در زلزله سال 1953 ایجاد شده است. این روزنه به نور خورشید اجازه میدهد تا به داخل غار بتابد و با برخورد به آبهای شفاف دریاچه، طیف رنگی خیرهکنندهای از آبی آسمانی تا فیروزهای را به وجود آورد.
- تالار دوم (تالار تاریک): این بخش، غاری بزرگ با سقفی هلالی است که با استالاکتیتها (چکندهها) و استالاگمیتهای (چکیدهها) فراوان تزئین شده است. قدمت برخی از این سازهها به حدود 20,000 سال میرسد. راهنمایان قایق به اشکال جالبی که این سازهها ایجاد کردهاند، مانند استالاکتیتی شبیه به دلفین، اشاره میکنند.
عمق آب دریاچه بین 10 تا 30 متر متغیر است.
پدیده هیدروژئولوژیکی: سفر آب از کاتاووترس تا میلیسانی
آب دریاچه میلیسانی ترکیبی از آب شیرین و آب شور دریاست که آن را به یک غار آنکیالین (Anchialine) با آب لبشور تبدیل کرده است. منشأ این آب، بخشی از یک پدیده هیدروژئولوژیکی شگفتانگیز و منحصربهفرد در جزیره کفالونیا است:
- سفر زیرزمینی: این پدیده در سمت غربی جزیره، نزدیک آرگوستولی، در محلی به نام کاتاووترس (Katavothres) آغاز میشود. در این نقطه، آب دریا به طور مداوم به داخل گودالها و شکافهای کارستی فرو میرود. این آب سپس سفری زیرزمینی به طول تقریبی 15 کیلومتر را در سراسر جزیره به سمت شرق آغاز میکند. در طول این مسیر، آب شور با آب شیرین حاصل از بارندگی مخلوط میشود.
- ظهور مجدد: پس از حدود دو هفته، این آب که اکنون لبشور شده است، در سمت شرقی جزیره و در ارتفاعی بالاتر از سطح دریا، در غار میلیسانی و چشمههای کاراوومیلوس دوباره به سطح میرسد.
- نیروی محرکه: این جریان به ظاهر ضد جاذبه، توسط اصل فیزیکی تعادل هیدرواستاتیک و اصل ظروف مرتبطه هدایت میشود. شبکه زیرزمینی جزیره مانند دو ظرف مرتبط عمل میکند که در یک سو ستون آب شور (چگالتر) و در سوی دیگر ستون آب لبشور (سبکتر) قرار دارد. اختلاف فشار ناشی از چگالی، نیروی لازم برای کشیدن مداوم آب دریا از کاتاووترس و بالا راندن آن در میلیسانی را فراهم میکند.
- اثبات علمی: این راز در سال 1963 توسط دو زمینشناس اتریشی با ریختن 160 کیلوگرم رنگ فلورسنت در کاتاووترس گشوده شد. حدود دو هفته بعد، رد رنگ در آبهای غار میلیسانی مشاهده شد و ارتباط مستقیم بین این دو نقطه را به طور قطعی اثبات کرد.
اکوسیستم و حیات وحش
پوشش گیاهی اطراف ورودی غار نمونهای از پوشش گیاهی مدیترانهای ماکی (Maquis) است که شامل درختچهها و گیاهان همیشهسبز مانند بلوط کرمس و درخت مصطکی میشود. مهمترین گونه آبزی شناسایی شده در دریاچه، مارماهی اروپایی (Anguilla anguilla) است که به خوبی با زندگی در آب لبشور و شرایط نوری متغیر غار سازگار شده است. کبوترهای چاهی (Columba livia) نیز بر روی دیوارههای غار لانه میسازند.
تجربه بازدید و تور قایقرانی
بازدید از غار میلیسانی که از سال 1963 برای عموم بازگشایی شد، تجربهای فراموشنشدنی است.
- هزینه و مدت زمان: هزینه ورودی برای هر نفر 7 یورو است که شامل تور قایقرانی میشود. خود تور قایقرانی حدود 10 تا 15 دقیقه به طول میانجامد.
- تور قایقرانی: گردشگران با قایقهای پارویی که هر کدام حدود هشت نفر ظرفیت دارند، به گشت و گذار در دریاچه میپردازند. قایقرانان که به عنوان راهنما نیز عمل میکنند، بازدیدکنندگان را از تالار آفتابگیر اول به تالار تاریک دوم میبرند. در طول گشت، آنها داستانهای اساطیری، تاریخچه و زمینشناسی غار را روایت میکنند.
- بهترین زمان بازدید: بهترین زمان برای بازدید، اواسط یک روز آفتابی (حدود ساعت 11:30 تا 14:00) است. در این ساعات، تابش عمودی نور خورشید به آبهای شفاف دریاچه، رنگ آبی درخشانی را ایجاد میکند و این تصور را به وجود میآورد که قایقها بر روی هوا معلق هستند.
- امکانات: علاوه بر تونل ورودی، پلهها و اسکله که برای دسترسی ایمن ساخته شدهاند، یک سکوی تماشا نیز در بالای ورودی غار برای گردشگران تعبیه شده است تا بتوانند پس از تور، از منظره چشمنواز غار از بالا نیز لذت ببرند. ساخت این تأسیسات در یک محیط کارستی و لرزهخیز، یک چالش مهندسی بزرگ در زمان خود بوده است.
خلاصه
غار میلیسانی در جزیره کفالونیای یونان، یک جاذبه طبیعی و تاریخی استثنایی است. این غار که در سال 1951 توسط گیانیس پتروکیلوس "بازکشف" شد، به دلیل آبهای فیروزهای و شفاف خود شهرت جهانی دارد. زیبایی امروزی غار تا حد زیادی مدیون زلزله ویرانگر سال 1953 است که با فروریختن بخشی از سقف، روزنهای بزرگ برای تابش نور خورشید ایجاد کرد. کاوشهای باستانشناسی در سال 1962 توسط اسپیریدون ماریناتوس نشان داد که این مکان در دوره هلنیستی یک مرکز پرستش برای خدای پان و نیمفها بوده است. ویژگی برجسته این غار، پدیده هیدروژئولوژیکی منحصربهفردی است که آب آن را تأمین میکند: آب دریا از یک سوی جزیره (کاتاووترس) به زیر زمین فرو رفته و پس از طی مسیری 15 کیلومتری، در غار میلیسانی ظاهر میشود. بازدید از این غار که از سال 1963 برای عموم آزاد شد، شامل یک تور قایقرانی کوتاه (10-15 دقیقهای) از طریق دو تالار اصلی آن است. بهترین زمان بازدید اواسط روز است که تابش نور خورشید منظرهای جادویی و سورئال خلق میکند. غار میلیسانی با ترکیب زیبایی طبیعی، تاریخ غنی و تجربه گردشگری بینظیر، مقصدی ایدهآل برای علاقهمندان به طبیعت و اساطیر به شمار میرود.