چه عواملی بر فرسودگی شغلی معلمان موثر است؟ - مجله سرگرمی

به گزارش خبرنگاران، وقتی مطالبات و خواسته های محیط کاری بیشتر از توان فرد برای پاسخ گویی به آن ها باشد یا توان فرد کاهش یابد، در شخص حس منفی ایجاد می گردد و به مرور زمان فرسودگی شغلی به وجود می آید. به عبارت دیگر؛ فرسودگی شغلی نتیجه یک استرس مزمن و طولانی مدت در محیط کار است که به طور مناسب مورد توجه قرار نگرفته و درمان نشده است.

فرسودگی شغلی در افراد نارضایتی ایجاد می نماید و عملکرد شغلی و کارایی افراد را کاهش می دهد و سبب از دست رفتن نیروی انسانی می گردد. قرار دریافت طولانی مدت در معرض تعارض ها، ناکامی ها و فشارهای شغلی، کارکرد شخص را مختل نموده و پس از ایجاد فرسودگی شغلی بیماری های روانی و جسمانی ایجاد می نمایند. به ویژه در مشاغلی که فشار کار و مسئولیت ها زیاد هستند.

استرس و هیجان در کارکنان سازمان های آموزشی بسیار زیاد است زیرا آن ها در یک زمان با انسان های متعدد، همراه با توقعات متعدد سر و کار دارند بسیاری از افرادی که در حیطه آموزش مشغول به کار هستند، نشانه هایی مانند افزایش سردردهای ناگهانی، استرس در روابط شخصی و حرفه ای، افسردگی و کاهش بهره وری را تجربه می نمایند.

پژووهش ها نشان داده که فرسودگی شغلی در معلمان، می تواند باعث تدریس پایین تر از استاندارد، فقدان اشتیاق در پژوهش، کاهش انعطاف پذیری و به روز نشدن اطلاعات و کاهش توانایی مدیریت کلاس گردد.

فرسودگی شغلی را می توان با این علائم و نشانه ها شناسایی کرد:

- بی تفاوتی نسبت به کار

- احساس کسالت و سستی و عدم تمایل به کار

- کاهش ظرفیت و قابلیت انجام کار

- اختلال در کار طبیعی دستگاه های بدن مانند جریان خون، تنفس، سیستم عصبی و ...

- کاهش کمی و کیفی بازدهی به دلیل کاهش قدرت و دقت

- افزایش ساعت غیبت

- افزایش حوادث ناشی از کار

-تشدید و ازدیاد اختلاف ها و برخوردها در محیط کار و زندگی

- بروز عوارض عصبی و روانی و کاهش توانایی انجام کارهای روزمره زندگی در خارج از محیط کار

-اختلال در روابط اجتماعی، عدم توجه به وظایف اجتماعی و تمایل معاشرت با دیگران

-پیری زودرس و کوتاهی عمر و بیماری های مختلف

- مسائل بین فردی و کناره گیری

-کاهش نیروی ذخیره شده در بدن

دکتر زینب طولابی؛ دانشیار گروه مدیریت دانشگاه ایلام و همکارانش در پژوهشی مقالات مربوط به فرسودگی شغلی در سازمان های آموزش ایران را در سال های 1388 تا 1393 مورد آنالیز قرار دادند.

برای انجام این پژوهش از روش فراتحلیل یا متاآنالیز استفاده شد. فراتحلیل روشی آماری است که پژوهشگر با استفاده از آن، داده های به دست آمده از پژوهش های مختلف را گردآوری نموده و آن ها را به عنوان یک مجموعه داده تحلیل می نماید.

نتایج این مطالعه که در آخرین شماره فصل نامه تعلیم و تربیت به چاپ رسیده است، نشان داد که از میان عوامل تعهد سازمانی، سلامت اداری کارکنان، کیفیت زندگی کاری و هوش هیجانی، تعهد سازمانی بیشترین تاثیر را بر فرسودگی شغلی در سازمان های آموزشی ایران دارد.

به بیان دیگر کاهش تعهد سازمانی در محیط های آموزشی سبب شده که افراد انگیزه کمتری برای عملکرد مطلوب داشته باشند. این مسئله باعث عدم هماهنگی در سیستم آموزشی می گردد و فرسودگی شغلی را تشدید نموده، سلامت روانی کارکنان را به خطر می اندازد و سبب دلسردی و ناخشنودی و عدم وفادارای به شغل می گردد.

پژوهشگران این تحقیق برای جلوگیری از فرسودگی شغلی به مدیران پیشنهاد دادند:

- افرادی را انتخاب نمایند که به آن کار بیشتر علاقه دارند

-زمینه ایجاد رضایت شغلی دبیران خود را بالا ببرند

- معلمان را در تصمیم گیری ها سهیم نمایند

-با برقراری روابط انسانی و توجه به مسائل و مسائل کارمندان خود، برای حل مسائل شخصی و سازمانی آن ها کوشش نمایند

-سعی نمایند کارمندان را به صورت یک تیم در آورند و مسائل و کارها را به روش گروهی و با تفویض اختیار حل نمایند و به کارمندان خود اعتماد داشته باشند.

banima.ir: مجله گردشگری و مسافرتی بانیما

کنفرانس هکا: مجله خبری و تحلیلی صنایع کشاورزی و تولیدی