ویدر قطعه ای فراموش شده از تاریخ زندیه - مجله سرگرمی

به گزارش خبرنگاران، استان مرکزی به واسطه بافت و جغرافیای خاص خود شمار بسیار زیادی از روستاها را در خود جای داده است به طوری که به هر نقطه از استان که سرک می کشی یک آبادی و روستا را خواهی یافت که هنوز زندگی در آن با همه کم و کاستی ها جاری است، هرچند مدتهاست که بازار مهاجرت از روستا به شهر داغ است و البته می توان با کمی رسیدگی جمعیت مهاجرت نموده را بازگرداند و زندگی روستایی را به رونق گذشته، آنچنان که در تصورات مان داریم، برگردانیم.

روستای ویدر یکی از همان روستاهایی است که با همه جاذبه های طبیعی که دارد، بخشی از اهالی اش مهاجرت نموده اند، اما هنوز زندگی در آن جاری است و اهالی سعی نموده اند که این روستا را سرپا نگه دارند.

ویدر در دهستان الویر در هفتاد کیلومتری ساوه و مامونیه و 170 کیلومتری تهران واقع شده است. این روستا در گویش محلی اهالی روستا ویر تلفظ می گردد، اما در نوشتار به عنوان ویدر ثبت شده است.

به گفته شهروز شریعت، دهیار روستا، زبان مردم ویدر تاتی است و در منطقه ای خوش آب و هوا واقع شده است. این روستا با وجود آنکه بخش اعظمی از اهالی خود را به واسطه مهاجرت از دست داده است، اما هنوز به عنوان مقصد تعطیلات و فراغت اهالی باقی مانده است و در ایام تعطیل جمعیت روستا عملا دو برابر می گردد و همچنان به واسطه جاذبه طبیعی و مذهبی و تاریخی خود گردشگران را جذب می نماید.

وی در بعد مذهبی این روستا را مامن امامزاده ای مطرح نمود که امامزاده قاسم نام دارد و می تواند گردشگری این روستا را توسعه بخشد و در کنار آن قبرستان روستا به صورت پلکانی واقع شده است.

شریعت اضافه نمود: علاوه بر طبیعت روستا، کوچه باغات و دشت ها، غار ویدر که در جنوب روستا قرار گرفته است می تواند تجربه طبیعت گردی خاصی را برای گردشگران رقم بزند. دسترسی به غار روستا به آسانی میسر می گردد و با رسیدن به غار می توان در مقابل خود ویدر را به صورت کامل دید که دارای چشم اندازی زیباست.

روستای ویدر منابع آبی غنی دارد. رودخانه های بسیاری از رشته کوه های خرقان سرچشمه می گیرد که یکی از آنها رودخانه ویدر است که با آب خود، باغات و اراضی کشاورزی را آبرسانی می نماید.

ویدر در واقع در میان کوه ها واقع شده است، به همین جهت آب و هوا و طبیعت ویژه ای دارد که گزینه مناسبی برای گردشگری و گذران فراغت است. از دید غار که به روستا نگاه کنی عملا منطقه ای لوزی شکل را خواهی یافت که بواسطه وجود باغات و مزارع، چشم انداز سبز و جنگلی را در مقابل دیدگان قرار می دهد.

روستای ویدر از بعد تاریخی نیز صاحب قابلیت های ویژه ای است که البته به دلیل توجه نشدن بخشی از آن عملا تخریب شده و از دست رفته است.

دهیار روستا با اشاره به چهار آسیاب روستا که در جهت رودخانه قرار داشت و امروز چیزی بیشتر از یک مخروبه از آن باقی نمانده است، به حمام تاریخی روستا نیز اشاره نمود و گفت: حمام کلبعلی خان حمام تاریخی روستاست که متاسفانه در آستانه از دست رفتن است.

شریعت در مورد سابقه این حمام گفت: قلعه خانلوق یکی از قلعه های تاریخی روستا مربوط به دوره قاجار است که در گذشته برج و بارو و عمارتی با تالارهای بزرگ و پنجره های مشبک و رنگی و ستون های چوبی و حکاکی های بسیار زیبا داشته است، اما امروز فقط حمام آن با عنوان کلبعلی(کربلایی علی)خان خلج باقی مانده است که در سال 54 ثبت ملی شد ولی متاسفانه اوضاع آن نیز مطلوب نیست.

وی در مورد تاریخ و شاخصه روستا گفت: روستا مربوط به دوره زندیه است و توسط کلبعلی خان خلج رئیس ایل خلج ساوه در زمان کریمخان زند ساخته شد. بنای حمام نیز که در همین دوران ساخته شده از چهار قسمت گرمخانه خصوصی، عمومی، خزینه و سربینه همراه با چهار ستون حکاکی شده تشکیل شده که همه قسمت های آن با استفاده از سنگ احداث شده است و به دلیل ارزش بالای تاریخی و معماری ویژه که تقریبا به حمام وکیل شیراز شباهت دارد، ثبت تاریخی شد.

با ورود به حمام از چند پله که در ظاهر پله است، اما چیزی از آن باقی نمانده وارد حمام شدم. کف حمام پر از سنگ و خاک است و حتی با ایستادن بر روی سکوها هر لحظه انتظار تخریب و سقوط را داری، اما سقف حمام با وجود آنکه در بعضی نقاط تخریب شده، هنوز سر پاست و شکل اولیه خود را حفظ نموده است.

پس از عبور از یک پیچ وارد خزینه شدم که متاسفانه شرایط آن هم دست کمی از دیگر نقاط تخریب شده حمام ندارد. بنا فقط شمایل یک حمام را دارد، اما در واقع در و دیوار و کف و بخشی از ستون ها تخریب و با وجود قدمت و ارزش تاریخی عملا به یک مخروبه بدل شده است.

دهیار روستای ویدر با اشاره به اینکه جمعیت روستا متغیر است، اضافه نمود: اغلب اهالی مهاجرت نموده اند و عملا روستا به محلی برای گذران فراغت تبدیل شده است و در ایام تعطیل عملا جمعیت روستا 2 برابر می گردد.

به گزارش خبرنگاران؛ استان مرکزی تنها استانی در کشور است که بیشترین روستا را در خود جای داده است و عموما پتانسیل های گردشگری همه روستاها شرایطی به مانند یکدیگر دارند. اغلب آثار و بناهای تاریخی روستاها یا از دست رفته است یا در آستانه تخریب واقع شده است. تقریبا همه روستاها با موضوع مهاجرت به عنوان معضلی جدی روبرو هستند به گونه ای که جمعیت آنها به نیم یا کمتر از نیم رسیده است.

البته بعضی روستاهای خوش آب و هوا با شرایط بهتر حداقل به محلی برای گردشگری و محلی برای گذران فراغت مهاجرین روستا بدل شده اند، اما اگر خواستار احیای زندگی روستایی هستیم باید شرایط برای بازگشت مهاجران فراهم گردد.

روستاهای این سرزمین تاریخ خود را دارند و اگر این روستاها و زندگی و آیین های روستایی آنها از دست برود عملا تاریخ ایران را از دست داده ایم و باید با هر کوشش و کوششی در جهت حفظ این تاریخ قدم برداریم.

15 مهرماه هر سال تحت عنوان روز روستا نام گرفته است، اما روستاها بیش از هر چیزی و قبل از ثبت شدن در تقویم نیازمند احیا و ماندگاری هستند.

گزارش از آذر اسفندیاری، خبرنگار خبرنگاران

karnikan.ir: مجله کارنیکان: وبلاگ خبری و تحلیلی