تپه گیان نهاوند ریزش کرد ، سند هویت 6000 ساله در معرض تخریب
به گزارش مجله سرگرمی، ریزش قسمتی از تپه گیان که بخش بزرگی از دانسته های باستان شناسی غرب ایران بر آن راسخ است موجب نگرانی های دوستداران میراث فرهنگی شده و لزوم توجه بیشتر به این اثر را گوشزد می نماید.
به گزارش خبرنگاران آنلاین به نقل از مهر،باوجود آثار و بناهای تاریخی همچون معبد لائودیسه، تپه گیان، باباقاسم، حمام حاج آقا تراب، خانه صمصام و غیره، نهاوند یکی از شهرستان های تاریخی استان همدان محسوب می گردد که طی سال های اخیر اقدامات خوبی در راستای حفظ آثار، ترمیم بناها و کاوش آثار موجود در آن اجرا شده است.
در این میان شهر گیان در جنوب غربی شهرستان نهاوند واقع شده و با توجه وجود سراب جنگی و پرآبش سالانه پذیرایی شمار بسیاری از جهانگردان است.
شهر گیان نهاوند علاوه بر بهره مندی از پوشش گیاهی و ظرفیت سراب گیان دارای تپه ای باستانی به قدمت بیش از 6 هزار سال است که طی سالیان گذشته اقداماتی در خصوص مشخص حریم، کاوش، لایه نگاری و حفظ آن انجام شده اما فروردین سال جاری به سبب بارش باران و شرایط جوی این اثر در بخش هایی دچار ریزش شده است.
مداخلات جوی برای تپه باستانی گیان تهدید نیست
رئیس میراث فرهنگی، صنایع دستی و جهانگردی نهاوند در خصوص شرایط این اثر تاریخی اظهار کرد: قدمت تپه باستانی گیان بیش از 6 هزار سال است که با شرایط مختلف جوی و بارش سیل آسا و برف های چندین متری تا به امروز دوام آورده است.
محسن جانجان تأکید کرد: اگر مداخلات انسانی در این تپه صورت نگیرد و حریم آن در حوزه ساخت وسازهای شهری حفظ گردد تا 6 هزار سال آینده نیز سر پا خواهد بود و خطری آن را تهدید نمی کند.
رئیس میراث فرهنگی، صنایع دستی و جهانگردی نهاوند گفت: تپه های موجود در شهرستان نهاوند حالتی شبیه به لایه های کیک دارند که براثر نزولات جوی گاهی دچار ریزش می شوند و این ریزش ها مجدداً روی یک لایه دیگر می افتد که هیچ خطری آن ها را تهدید نمی کند.
وی ادامه داد: در تپه باستانی گیان کار کاوش، لایه نگاری و مشخص حریم اجرا شده و اطلاعات علمی موردنیاز نیز طی سال های گذشته استخراج شده است.
مسقف کردن تپه گیان خلاف قانون و غیر کارشناسی است
جانجان بابیان این که بیشتر محوطه های باستانی همچون تپه گیان و تپه گامی همدان چون دارای بنا نیستند و به مرورزمان با استقرار دوره های تاریخی به صورت لایه ای روی هم قرارگرفته اند خطری آن ها را تهدید نمی کند، گفت: تخریب محوطه و اثر تاریخی اگر توسط عوامل انسانی صورت نگیرد شرایط جوی هیچ گونه مسئله ای برای آن ها به وجود نمی آورند.
وی بابیان این که با توجه به اسناد موجود تپه گیان از دوره مس و سنگ و تا دوره آهن استقرار داشته است، گفت: در حال حاضر ایجاد پوشش سقفی ازلحاظ علمی کار قابل قبول نیست چراکه موجب مخدوش شدن دید و منظر این تپه می گردد و در ثانی با توجه به این که این تپه در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده هرگونه تغییر در آن خلاف قانون است.
رئیس میراث فرهنگی صنایع دستی و جهانگردی نهاوند بابیان این که چشمان حافظ عرصه های باستانی و تاریخی بیدار است و درصورتی که هر خطری تپه گیان را تهدید کند وارد عمل خواهیم شد، گفت: تپه گیان به عنوان یک سایت موزه تعریف شده و باید با رعایت حریم آن در حفظ آن برای نسل های آینده کوشا باشیم.
شهردار گیان نیز اظهار کرد: خوشبختانه طی سال های اخیر با همکاری میراث فرهنگی و ورود شورای شهرگیان اقدامات خوبی در بحث تهیه و تدوین طرح جهانگردی شهرگیان اجرا شده است.
حفاری های غیرمجاز در تپه گیان به صفر رسیده است
علی جلالی با اشاره به این که در قالب این طرح تپه و سراب گیان هرکدام به صورت مجزا برای حفظ و توسعه جهانگردی شهر گیان دیده شده است، گفت: طی هماهنگی های انجام شده برای ایجاد جلوه بصری مناسب دیواره های بتنی که درگذشته در اطراف این تپه ایجادشده بود جمع آوری و با دیواره و نرده های مورد تأیید میراث فرهنگی در حال محصورسازی است که تا به امروز حدود 150 متر آن اجرا شده است.
شهردار گیان با اشاره به انتظارات مردم و مسئولان این شهر برای ایجاد موزه در حریم این تپه تاریخی، گفت: کارشناسان معتقدند این کار می تواند موقعیت جهانگردی منطقه را ارتقا داده و به رونق صنعت جهانگردی شهرستان منجر گردد.
وی اضافه کرد: پیگیری ایجاد موزه در حاشیه تپه گیان ازجمله کارهای اجرا شده برای جذب جهانگرد در این منطقه است و با توجه به نشستی که با مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و جهانگردی استان همدان انجام شد، قرار است در حاشیه تپه گیان موزه ای ایجاد و آثار تاریخی کشف شده از این مکان در آنجا به نمایش گذاشته گردد.
جلالی با اشاره به وجود 27 خانه در حریم تپه گیان و لزوم جابجایی آن ها برای حفظ حریم تپه، گفت: ما پیشنهاد دادیم با استفاده از مسکن مهرشهر گیان و استفاده از اعتبارات بنیاد مسکن جابجایی ساکنین این منازل صورت بگیرد اما تا به امروز اقدامی صورت نگرفته است.
حفاری در محوطه تاریخی تپه گیان به صفر رسیده است
وی بابیان این که با اقدامات پیشگیرانه حفاری در محوطه تاریخی تپه گیان به صفر رسیده است، گفت: با توجه به بارش های فرسایشی طی سال های اخیر از مسئولین انتظار داریم برای حفظ تپه گیان اقدامات مقتضی انجام گردد چراکه تداوم این فرسایش ها در سال های آینده ممکن است بخش قابل توجهی از این تپه را از بین ببرد.
باستان شناس و سرپرست تیم حدس و مشخص حریم تپه گیان نیز گفت: گیان نهاوند در کنار سیلک کاشان و حصار دامغان از نخستین نام های است که هر دانشجوی باستان شناسی می شناسد.
مهرداد ملک زاده گفت: تپه گیان صندلی باستانی پراهمیتی در غرب کشور دارد که بخش بزرگی از دانسته های باستان شناسی غرب ایران بر آن راسخ است و باوجود کهنگی نگرش و روش کاوشگران نخستین آن (کنتنو و گیرشمن) هنوز نمی توان یکسره از آن دل کند.
ملک زاده ادامه داد: با توجه به کشف یک سازه خشتی در تپه گیان نهاوند که حدود هفتادسال قبل توسط تیم کاوش گران فرانسوی به دست آمد و پس از تکمیل مطالعه گزارش های موجود درباره مشخصات ارائه شده درباره سبک معماری این سازه متوجه شدیم معماری این سازه، خبر از کشف یک کاخ به سبک آشوری در تپه گیان می دهد.
تخریب های ایجادشده در تپه گیان نهاوند شدت گرفته است
وی با ابراز تأسف از شدت تخریب های ایجادشده در تپه گیان نهاوند تأکید کرد: تمام فعالیت های انجام شده در کاوش و حدس حریم تپه گیان تنها در 10 درصد باقی مانده از این تپه اجرا شده است.
باستان شناس و سرپرست تیم حدس و مشخص حریم تپه گیان در خصوص ویژگی های سازه خشتی کشف شده در تپه گیان نهاوند گفت: بافت معماری تازه ای که سال 1390 در گیان به دست آمده، ازنظر چیدمان خشت ها و الگوهای معماری شبیه به معماری خشتی رایج در عصر آهن 3 و 900 تا 600 سال قبل از میلاد است که نمونه هایی از آن در نوشی جان تپه و گو دین تپه بازشناسی شده است.
مهرداد ملک زاده گفت: حفاری گیان برای مدت 5 فصل یا یک دوره پنج ساله طراحی شده که تا به امروز دو فصل از آن را پشت سر گذاشته ایم و تا به امروز علاوه برسازه خشتی یادشده، پیروز به کشف سفالینه هایی شدیم که ازنظر سبک مشابه ظروف سفالی آشوری است و این یافته ها اندکی ما را به پیش فرض هایمان در خصوص شناخت عصر آهن 3 در گیان نزدیک تر نموده است.
با این تفاسیر آنچه به نظر می رسد باید با توجه به بارش هایی که هرسال در ایام فصل بهار شهرستان نهاوند را در بر می گیرد باید برای حفظ آثار و بناهای تاریخی این منطقه تدبیری اندیشید تا با سهل انگاری تاریخ به یادگار مانده از گذشتگان در معرض نابودی قرار نگیرد.
منبع: همشهری آنلاینبارازعلی: بارازعلی | مجله گردشگری و مسافرتی جاذبه های ایران
باتسک: باتسک | مجله گردشگری، موفقیت، پزشکی، سلامت، مد و لباس
صبح مهریز: صبح مهریز | مجله فروش و راهکارهای بازاریابی مدرن و دیجیتالی